วันลอยกระทง 2569 ตรงกับวันไหน? ความหมาย คำอธิษฐาน ลอยเคราะห์ และข้อห้าม

วันลอยกระทง คือค่ำคืนเดียวของปีที่แสงเทียนนับพันดวงลอยไปพร้อมกันบนสายน้ำภายใต้พระจันทร์เต็มดวงของเดือนสิบสอง เป็นภาพที่คนไทยทั้งประเทศคุ้นตา และเป็นคืนที่มีความหมายทั้งต่อความเชื่อ ประเพณี และครอบครัว แต่ก่อนจะไปถึงบรรยากาศตรงนั้น คำถามแรกที่หลายคนอยากรู้ที่สุดคือปีนี้ตรงกับวันไหนกันแน่

บทความนี้รวมทุกอย่างที่ต้องรู้ไว้ในที่เดียว ตั้งแต่วันที่แน่นอนและช่วงเวลาที่เหมาะกับการลอยกระทง ความหมายและความเชื่อเบื้องหลัง ประวัติกับตำนานนางนพมาศ คำอธิษฐานและคำขอขมาพระแม่คงคา ข้อห้ามที่คนโบราณย้ำไว้ วิธีลอยเคราะห์ วัสดุทำกระทง ไปจนถึงจุดจัดงานเด่นทั่วประเทศและคำตอบสำหรับคำถามยอดนิยมทั้งหมด

🏮 ตอบเร็ว: วันลอยกระทงปีนี้ตรงกับ วันอังคารที่ 24 พฤศจิกายน 2569 (ขึ้น 15 ค่ำ เดือน 12) · ไม่เป็นวันหยุดราชการ · นิยมลอยช่วงค่ำหลังพระอาทิตย์ตก · ความเชื่อหลักคือขอขมาพระแม่คงคาและลอยเคราะห์ · ห้ามเก็บเหรียญในกระทงผู้อื่น · คำอธิษฐานสั้น ๆ เริ่มด้วยนะโม 3 จบ แล้วตามด้วยคำขอขมา

วันลอยกระทง 2569 ตรงกับวันไหน วันที่เท่าไหร่ และลอยกี่โมง

สำหรับปีนี้ วันลอยกระทง 2569 ตรงกับวันอังคารที่ 24 พฤศจิกายน 2569 ตรงกับวันขึ้น 15 ค่ำ เดือน 12 (ปีมะเมีย) เป็นคืนพระจันทร์เต็มดวงตามปฏิทินจันทรคติไทย และเป็นคืนหลักที่คนทั่วประเทศออกไปลอยกระทงพร้อมกัน เหตุที่วันลอยกระทงเปลี่ยนไปทุกปีก็เพราะนับตามจันทรคติ ไม่ใช่วันที่ตรึงอยู่ในปฏิทินสากล ปีแล้วปีเล่าจึงไม่ตรงกัน แต่โดยทั่วไปวันลอยกระทงจะอยู่ในช่วงเดือนพฤศจิกายนของทุกปี (เดือน 12 ตามจันทรคติ)

หลายคนสงสัยว่า วันลอยกระทงเป็นวันหยุดไหม คำตอบคือไม่เป็นวันหยุดราชการ หน่วยงานและสถานศึกษาส่วนใหญ่เปิดตามปกติ แต่ช่วงค่ำของวันนั้น หลายพื้นที่จะมีงานเทศกาลให้ร่วมได้หลังเลิกงาน และบางโรงเรียนหรือหน่วยงานก็จัดกิจกรรมลอยกระทงย่อยของตัวเอง จึงควรติดตามประกาศของแต่ละแห่ง

ส่วนคำถามที่ว่าลอยกระทงเวลาไหนดี — ตามธรรมเนียมนิยมลอยหลังพระอาทิตย์ตกดิน เพราะเป็นช่วงที่แสงเทียนเริ่มเด่นชัดบนผิวน้ำ โดยทั่วไปบรรยากาศจะคึกคักตั้งแต่ประมาณ 18.00 น. ไปจนถึง 23.00–24.00 น. แนะนำให้ไปช่วงหัวค่ำเพื่อความปลอดภัยและไม่ต้องรีบกลับดึก นอกจากนี้ยังมีคติเล็ก ๆ น่ารู้ประกอบความมั่นใจ: ในทางฤกษ์ยาม ปฏิทินโหราศาสตร์ไทยจัดให้คืนลอยกระทงปีนี้ตรงกับ วันลอย ซึ่งเป็นวันมงคล เหมาะแก่การเริ่มต้นสิ่งใหม่ — พอดีกับความหมายการลอยเคราะห์ของเทศกาลอย่างน่าอัศจรรย์

ความหมายของลอยกระทง และความเชื่อที่อยู่เบื้องหลัง

คำว่า ลอยกระทง เล่าเรื่องทั้งหมดอยู่ในตัวมันเอง — ลอย หมายถึงการปล่อยให้เคลื่อนไปตามน้ำ ส่วน กระทง คือภาชนะที่ประดิษฐ์ขึ้นเป็นรูปดอกบัวเพื่อใส่ดอกไม้ ธูปเทียน แล้วลอยลงสู่สายน้ำ ความหมายตรงหน้าคือการขอขมาและขอบคุณพระแม่คงคา แต่เบื้องหลังภาพนั้นยังมีความเชื่อหลายชั้นที่สืบทอดกันมารุ่นต่อรุ่น

ขอขมาและขอบคุณพระแม่คงคา — ความเชื่อที่คนไทยรู้จักกันมากที่สุด เพราะน้ำคือชีวิตของคนไทยทั้งการดื่มกิน เพาะปลูก และเดินทาง การลอยกระทงจึงเป็นการกล่าวขอบคุณสายน้ำที่หล่อเลี้ยงมาตลอดปี พร้อมขอโทษที่เราอาจล่วงเกินด้วยการทิ้งสิ่งสกปรกลงไปโดยไม่ตั้งใจ เมื่อมองแบบนี้ ลอยกระทงคือพิธีกรรมที่ทันสมัยที่สุดของคนไทย — เป็นการขอบคุณธรรมชาติในภาษาของความเชื่อ

สะเดาะเคราะห์และลอยทุกข์โศก — เชื่อกันว่าเมื่อกระทงลอยออกจากมือ ความทุกข์ ความเศร้า โรคภัย และเคราะห์กรรมจะลอยจากไปกับสายน้ำด้วย เป็นเหตุให้เทศกาลนี้ถูกเรียกอีกชื่อว่า ลอยเคราะห์ บางท้องถิ่นนิยมใส่เส้นผมหรือเล็บที่ตัดแล้วลงไปเป็นสัญลักษณ์แทนสิ่งไม่ดีที่อยากปล่อยวาง

บูชารอยพระพุทธบาท — ในแง่พุทธศาสนา เชื่อกันว่าการลอยกระทงคือการบูชารอยพระพุทธบาทที่ประทับไว้ริมฝั่งแม่น้ำนัมมทานที ตามพุทธประวัติที่พญานาคทูลขอให้พระพุทธเจ้าประทับรอยพระบาทไว้เป็นที่สักการะ จึงน้อมรำลึกถึงพระพุทธคุณผ่านกระทงประทีป

ต้อนรับเสด็จจากดาวดึงส์ — บางตำนานเล่าว่าเป็นการรอรับเสด็จของพระพุทธเจ้า หลังจากเสด็จขึ้นไปโปรดพระพุทธมารดาบนสวรรค์ชั้นดาวดึงส์ บางฉบับก็เชื่อมโยงกับการบูชาพระจุฬามณีเจดีย์บนสวรรค์ สะท้อนศรัทธาที่พุทธศาสนิกชนมีต่อพระศาสดา

ร่องรอยจากพราหมณ์และเพื่อนบ้าน — ประเพณีลอยสิ่งของลงแม่น้ำยังพบได้ในคติพราหมณ์-ฮินดูของอินเดียที่ลอยของลงแม่น้ำคงคาเพื่อชำระบาป และในตำนานท้องถิ่นภาคเหนืออย่างการลอยโขมดของชาวหริภุญชัยที่ลอยสำเพาเพื่อระลึกถึงญาติผู้พลัดถิ่น ทั้งหมดนี้ทำให้ลอยกระทงเป็นประเพณีที่หลอมความเชื่อหลายสายเข้าด้วยกันอย่างกลมกลืน

แล้วทำไมกระทงถึงเป็นรูปดอกบัว — เล่ากันว่านางนพมาศเลือกใช้ดอกบัวกมุท เพราะเป็นดอกไม้ที่บานเฉพาะกลางคืนในคืนวันเพ็ญเดือนสิบสองเท่านั้น จึงเหมาะที่สุดสำหรับถวายเป็นพุทธบูชาในคืนที่พระจันทร์เต็มดวง ปัจจุบันกระทงมีหลากหลายรูปแบบตามท้องถิ่น แต่รูปดอกบัวยังเป็นภาพจำที่อยู่คู่ประเพณีเสมอ

ประวัติลอยกระทงกับตำนานนางนพมาศ

รากของประเพณีลอยกระทงอยู่ที่กรุงสุโขทัย หลักฐานที่คนไทยคุ้นเคยที่สุดคือ ตำนานนางนพมาศ ในวรรณกรรมเรื่องตำรับท้าวศรีจุฬาลักษณ์ เล่าว่านางนพมาศ ข้าหลวงฝ่ายในของพระร่วงเจ้า ได้ประดิษฐ์กระทงรูปดอกบัวถวายในคืนวันเพ็ญเดือนสิบสอง ระหว่างการเสด็จประพาสลำน้ำของพระองค์ กระทงของท่านงดงามจนเป็นที่โปรดปรานและกลายเป็นต้นแบบของประเพณีลอยพระประทีปนับแต่นั้น

อย่างไรก็ดี ในทางวิชาการ นักประวัติศาสตร์บางท่านตั้งข้อสังเกตว่าตัวบทตำนานนางนพมาศเพิ่งปรากฏชัดในภายหลัง และประเพณีลอยกระทงอาจมีที่มาจากพิธีกรรมพื้นถิ่นหลายสายที่ผสมกัน การตั้งข้อสงสัยนี้ไม่ได้ลดคุณค่าของตำนานเลย เพราะสิ่งที่หล่อเลี้ยงประเพณีมาเจ็ดศตวรรษคือความเชื่อและความตั้งใจดีของคนที่สืบทอด ไม่ใช่เพียงข้อเท็จจริงทางประวัติศาสตร์

จากราชสำนักสุโขทัย ประเพณีแพร่หลายสู่คนทุกระดับและทุกภูมิภาค พร้อมปรับรูปให้เข้ากับท้องถิ่นจนเกิดความหลากหลายที่สวยงาม — ภาคเหนือจัด ยี่เป็ง เชียงใหม่ที่โดดเด่นเรื่องโคมไฟล้านนา ภาคกลางมี ลอยกระทงสายไหลประทีปพันดวง ของตาก และ กระทงกาบกล้วย ของสมุทรสงคราม ขณะที่สุโขทัยยังคงจัดงาน เผาเทียนเล่นไฟ ณ อุทยานประวัติศาสตร์ เพื่อรำลึกถึงต้นกำเนิดของประเพณีจนถึงทุกวันนี้

คำอธิษฐานลอยกระทง และคำขอขมาพระแม่คงคา

หัวใจของคืนลอยกระทงไม่ได้อยู่ที่กระทงสวยแค่ไหน แต่อยู่ที่จิตใจตอนวางกระทงลงน้ำ ตามคติให้ จุดธูป 3 ดอก แทนพระพุทธ พระธรรม และพระสงฆ์ พร้อมเทียน 1 เล่ม แล้วตั้งจิตให้สงบก่อนกล่าวคำขอขมา

บทขอขมาที่ใช้กันทั่วไป เริ่มด้วยการกล่าวนะโม 3 จบ

นะโมตัสสะ ภะคะวะโต อะระหะโต สัมมา สัมพุทธัสสะ (3 จบ) สัพพัง อะปะราธัง ขะมะถะ เม ภันเต อุกาสะ ขะมามิ ภันเต

จากนั้นจึงกล่าวคำอธิษฐานด้วยคำพูดของตัวเอง ผู้ใหญ่และตำรารุ่นต่อรุ่นย้ำเสมอว่าคำจริงใจสำคัญกว่าบทสวยหรู ลองใช้โครงง่าย ๆ แบบนี้

ข้าพเจ้า (เอ่ยชื่อ-นามสกุล) ขอถวายกระทงประทีปนี้แด่พระแม่คงคา ขอขมาที่เคยล่วงเกินทั้งทางกาย วาจา และใจ ขอบคุณสายน้ำที่หล่อเลี้ยงชีวิตมาโดยตลอด ขอให้เคราะห์กรรมและความทุกข์จงลอยไปกับสายน้ำ ขอให้ข้าพเจ้าและครอบครัวมีสุขภาพดี มีสติ และเริ่มต้นสิ่งใหม่ที่ดีกว่าเดิมด้วยเทอญ สาธุ

นอกจากคำขอขมา นิยมอธิษฐานในเรื่องที่ตั้งใจไว้จริง ๆ ทั้งสุขภาพ การงาน การเรียน และความสัมพันธ์ ขอเพียงเป็นคำขอที่ไม่ทำร้ายใคร เพราะคติโบราณถือว่าคืนนี้เป็นคืนของความดี คิดดี พูดดี ทำดี จึงจะเสริมสิริมงคลได้เต็มที่ และเมื่อลอยกระทงเสร็จแล้ว หากอยากต่อยอดความสบายใจ อ่านวิธีกรวดน้ำอุทิศส่วนกุศลเพื่อทำบุญส่งท้ายคืนเทศกาลได้ทันที

ลอยกระทงห้ามขออะไร รวมข้อห้ามตามคติโบราณ

ข้อห้ามของลอยกระทงส่วนหนึ่งเป็นความเชื่อ อีกส่วนคือข้อควรระวังที่บรรพบุรุษแปลงมาเป็นภาษาของเคล็ด เพื่อให้คนรุ่นหลังจดจำได้ง่าย จับทั้งหมดมาไว้ที่นี่แล้ว

ห้ามลอยกระทงแยกจากคู่รัก — คู่รักที่มาลอยกระทงด้วยกัน โบราณแนะนำให้ลอยพร้อมกัน หรืออย่างน้อยให้กระทงทั้งคู่ลอยไปด้วยกันอย่างราบรื่น เพราะเชื่อว่ากระทงที่แยกจากกันเป็นนิมิตหมายของความแตกแยก หากลอยด้วยกันจนลับตา ก็นิยมถือเป็นลางดีของชีวิตรักที่ไปกันได้ยาวนาน หลายคู่จึงใช้คืนนี้ตั้งจิตอธิษฐานเรื่องความรักร่วมกันด้วย

ห้ามให้กระทงคว่ำหรือจม — เมื่อกระทงออกจากฝั่งแล้วไม่ควรผลักหรือตะปบซ้ำ ควรประคองให้ลอยนิ่ง ๆ เพราะการคว่ำกลางน้ำถือเป็นลางของการลอยเคราะห์ที่ไม่สำเร็จ และในเชิงปฏิบัติ การแย่งกันยื่นมือลงน้ำเพื่อดันกระทงคือสาเหตุอุบัติเหตุพลัดตกน้ำที่พบบ่อยที่สุดในคืนเทศกาล

ห้ามเก็บเหรียญหรือเงินในกระทงที่ลอยออกไปแล้ว — ความเชื่อเรื่องนี้ตรงไปตรงมา การเก็บเงินจากกระทงผู้อื่นคือการเก็บความทุกข์ของเขากลับมาหาตัว แม้จะไม่มีกฎหมายห้าม แต่การลงไปงมเหรียญในน้ำอันตรายจริง และทำให้บรรยากาศของเทศกาลเสียไปด้วย

ห้ามใช้กระทงที่ทำจากวัสดุผิดธรรมชาติ — การขอขมาพระแม่คงคาควรใช้สิ่งที่ย่อยสลายได้ตามธรรมชาติ โฟม พลาสติก และวัสดุเคลือบมันถือเป็นมลทินต่อสายน้ำ เลือกกระทงใบตอง ดอกไม้ หรือวัสดุธรรมชาติให้เป็นนิสัย

⚠️ ความปลอดภัยและข้อกฎหมายที่ควรรู้อีกชั้น: การจุดพลุและดอกไม้ไฟต้องทำในพื้นที่ที่ได้รับอนุญาตเท่านั้น หลายจังหวัดกำหนดจุดและเวลาเฉพาะ หากจุดในเขตห้ามมีโทษตามกฎหมาย ส่วนโคมลอยต้องปล่อยในพื้นที่ที่จังหวัดอนุญาต ห้ามปล่อยใกล้สนามบินและเขตชุมชน เพราะผิดกฎหมายการเดินอากาศและเสี่ยงอัคคีภัย และอย่าลืมว่าสองสาเหตุหลักของเหตุร้ายในคืนลอยกระทงคือแอลกอฮอล์เกินขนาดกับปล่อยเด็กอยู่ใกล้น้ำตามลำพัง

ลอยเคราะห์ วิธีลอยกระทงเพื่อปลดทุกข์และเริ่มต้นใหม่

ในบรรดาความหมายทั้งหมดของเทศกาล ลอยเคราะห์ คือความหมายที่คนไทยใช้จริงในชีวิตมากที่สุด มันเป็นพิธีขนาดย่อมที่แต่ละคนทำได้เอง: เลือกความทุกข์หรือเรื่องหนักใจที่อยากปล่อยวาง ค่อย ๆ เล่าให้ตัวเองฟังในใจตอนกระทงลอยออกจากฝั่ง แล้วปล่อยมันไปกับสายน้ำ ไม่ต้องรอให้ทุกอย่างพร้อม ไม่ต้องแก้ทุกเรื่องให้จบในคืนเดียว ขอเพียงตั้งใจจริงว่าเรื่องนี้จะไม่แบกกลับบ้าน

บางท้องถิ่นนิยมใส่เส้นผมที่ตัดแล้วหรือเล็บลงในกระทง เพื่อให้เป็นตัวแทนของเคราะห์เก่าที่ต้องไปกับน้ำ (ไม่ใส่ของมีค่าหรือขยะชิ้นใหญ่) บางคนเขียนความในใจลงกระดาษที่ย่อยสลายได้แล้วใส่ลงไปด้วย วิธีเหล่านี้ไม่ใช่การอ้อนวอนให้โชคลาภหลั่งไหลมา แต่เป็นการประกาศกับตัวเองว่าปีนี้จะเบาลงและเดินต่อได้จริง ๆ

ความหมายนี้ยังเป็นสะพานเชื่อมไปสู่เทศกาลสำคัญถัด ๆ ไปของปี เพราะหลายคนใช้คืนลอยกระทงเป็น จุดชำระล้างก่อนเริ่มต้นบทใหม่ ต่อด้วยการตักบาตร กรวดน้ำ และตั้งเป้าหมายให้ตัวเองอย่างใจเย็น หากอยากทำพิธีสะเดาะเคราะห์ให้ลึกขึ้น อ่านแนวปฏิบัติแบบทำได้ที่บ้านได้ที่สะเดาะเคราะห์ด้วยตัวเองตามคติไทย

นี่จึงเป็นคืนที่ทั้งสวยและจริงจัง — สวยเพราะแสงเทียนบนผิวน้ำ จริงจังเพราะเป็นคืนเดียวที่คนทั้งประเทศพร้อมใจกันปล่อยวางพร้อมกัน

กระทงทำจากอะไร วิธีทำกระทงง่าย ๆ และลอยกระทงออนไลน์

แม้ทุกวันนี้ซื้อกระทงได้สะดวกแค่ไหน แต่หลายครอบครัวยังเลือกทำกระทงเองในวันเทศกาล เพราะได้ทั้งความสนุกและความตั้งใจที่มีต่อประเพณี กระทงดั้งเดิมทำจาก ใบตองและก้านกล้วย ซึ่งย่อยสลายได้เองตามเวลา ต่างจากกระทงโฟมหรือพลาสติกที่ทิ้งขยะไว้ในแม่น้ำทันทีที่ลอยพ้นมือ

สำหรับ วิธีทำกระทงง่าย ๆ ที่ทำได้ทุกบ้าน มีสี่ขั้นสั้น ๆ

1. ตัดใบตองเป็นวงกลม หรือใช้ก้านกล้วยเป็นฐานรอง
2. พับกลีบใบตองซ้อนกันให้เป็นรูปดอกบัว แล้วกลัดด้วยไม้กลัดธรรมชาติ
3. ปักก้านธูปหรือก้านมะพร้าวรอบฐาน ให้กระทงตั้งมั่นไม่เอียง
4. ประดับด้วยดอกดาวเรือง บัว หรือมะลิ ปักธูป 3 ดอกกับเทียน 1 เล่มเป็นอันพร้อมลอย

จะตกแต่งให้สวยแค่ไหนก็ได้ตามใจ แต่หลักสำคัญคือวัสดุทั้งหมดควรเป็นธรรมชาติ ถ้าอยากลองกระทงขนมปังสำหรับลอยให้ปลาโดยเฉพาะก็ทำได้ แต่ควรใช้ในปริมาณพอดี เพื่อไม่ให้เศษอาหารตกค้างมากจนกระทบคุณภาพน้ำ

สำหรับคนที่อยู่ไกลแม่น้ำหรืออยากช่วยลดขยะ ในช่วงเทศกาลหลายปีที่ผ่านมามีบริการ ลอยกระทงออนไลน์ จากเว็บไซต์ข่าว แอปพลิเคชัน และแพลตฟอร์มต่าง ๆ ให้ลอยฟรีเป็นสัญลักษณ์ ใครอยากลอยพร้อมคู่รักที่อยู่คนละเมืองก็ทำได้ผ่านหน้าจอ วิธีนี้ไม่แทนบรรยากาศริมน้ำจริง แต่เก็บเจตนารมณ์ของการขอขมาและลอยเคราะห์ไว้ได้ครบถ้วน ควรเลือกใช้บริการจากแหล่งที่เชื่อถือได้ และระวังการกรอกข้อมูลส่วนตัวเกินจำเป็น

จุดจัดงานเด่นลอยกระทง 2569 ทั่วไทย

ปีนี้เทศกาลกลับมาคึกคักเต็มรูปแบบหลายจังหวัด จุดที่คนถามถึงมากที่สุดอยู่ที่กรุงเทพมหานคร ทั้งเทศกาลริมแม่น้ำเจ้าพระยาที่ไอคอนสยาม ท่ามหาราช และวัดอรุณราชวราราม ซึ่งมีทั้งกระทงรักษ์โลก ศิลปวัฒนธรรม และการแสดงริมน้ำ ส่วนครอบครัวที่อยากบรรยากาศสบาย ๆ เลือกสวนสาธารณะอย่างสวนลุมพินีและสวนเบญจกิติได้เลย

ต่างจังหวัดยังมีงานที่เป็นเอกลักษณ์เฉพาะถิ่น — สุโขทัย จัดงานประเพณีลอยกระทง เผาเทียน เล่นไฟ ณ อุทยานประวัติศาสตร์ (ตามประกาศจัดช่วงราว 15–24 พฤศจิกายน โดยคืนหลักคือวันที่ 24) เป็นงานต้นกำเนิดประเพณีที่ยิ่งใหญ่ที่สุด เชียงใหม่ จัดเทศกาลยี่เป็งท่ามกลางโคมไฟล้านนาและประเพณีลอยโคม ตาก มีลอยกระทงสายไหลประทีปพันดวงที่โด่งดัง สมุทรสงคราม เด่นที่กระทงกาบกล้วยริมแม่กลอง และ อยุธยา จัดงานย้อนยุคท่ามกลางโบราณสถานรอบเมืองเก่า

อย่างไรก็ดี รายละเอียดของแต่ละงาน โดยเฉพาะเวลาการแสดงและกิจกรรมพิเศษ อาจปรับเปลี่ยนใกล้วันงาน แนะนำให้ตรวจสอบประกาศอย่างเป็นทางการของจังหวัด การท่องเที่ยวแห่งประเทศไทย และเพจของงานนั้น ๆ ก่อนออกเดินทาง รวมถึงวางแผนเรื่องที่จอดรถและเวลากลับ เพราะคืนเทศกาลมีคนหนาแน่นกว่าปกติมาก

คำถามที่พบบ่อย

ถาม: วันลอยกระทง 2569 ตรงกับวันไหน ตอบ: วันลอยกระทงปีนี้ตรงกับวันอังคารที่ 24 พฤศจิกายน 2569 เป็นวันขึ้น 15 ค่ำ เดือน 12 คืนพระจันทร์เต็มดวงตามปฏิทินจันทรคติไทย และเป็นคืนหลักที่คนทั่วประเทศนิยมลอยกระทงพร้อมกัน

ถาม: ลอยกระทง 2569 เป็นวันหยุดไหม ตอบ: วันลอยกระทงไม่ใช่วันหยุดราชการ หน่วยงานและสถานศึกษาส่วนใหญ่เปิดตามปกติ แต่หลายแห่งจัดกิจกรรมช่วงค่ำ และบางโรงเรียนอนุญาตให้นักเรียนเข้าร่วมโดยดูประกาศของแต่ละแห่ง

ถาม: ลอยกระทงกี่โมงดี ตอบ: นิยมลอยหลังพระอาทิตย์ตกดิน ประมาณ 18.00 น. เป็นต้นไป งานใหญ่หลายแห่งคึกคักถึง 23.00-24.00 น. แนะนำไปช่วงหัวค่ำเพื่อความปลอดภัยและกลับบ้านก่อนดึก

ถาม: ลอยกระทงเพื่ออะไร ตอบ: เพื่อขอขมาและขอบคุณพระแม่คงคา สะเดาะเคราะห์ลอยทุกข์โศก และอธิษฐานขอพร นอกจากนี้ยังเป็นการสืบสานประเพณีและใช้เวลาร่วมกันในครอบครัว

ถาม: ลอยเคราะห์คืออะไร ตอบ: คือการปล่อยเคราะห์กรรมและความทุกข์ให้ลอยไปกับสายน้ำตามคติโบราณ นิยมตั้งจิตนึกถึงเรื่องหนักใจแล้วตั้งใจปล่อยวางลงไปกับกระทง เป็นการชำระล้างประจำปีก่อนเริ่มต้นสิ่งใหม่

ถาม: คำอธิษฐานลอยกระทงสั้น ๆ ว่าอย่างไร ตอบ: เริ่มด้วยนะโม 3 จบ ตามด้วยคำขอขมาว่า สัพพัง อะปะราธัง ขะมะถะ เม ภันเต แล้วจึงอธิษฐานด้วยคำพูดของตัวเองด้วยจิตที่สงบ เช่น ขอบคุณสายน้ำและขอเริ่มต้นสิ่งใหม่

ถาม: ขอขมาพระแม่คงคาใช้ธูปกี่ดอก ตอบ: ตามคตินิยมใช้ธูป 3 ดอก แทนพระพุทธ พระธรรม และพระสงฆ์ พร้อมเทียน 1 เล่มในกระทง บางตำรากล่าวว่าบูชาด้วยกำยานเพียงอย่างเดียวก็ได้เช่นกัน

ถาม: ลอยกระทงห้ามขออะไร ตอบ: ควรหลีกเลี่ยงคำขอที่ทำร้ายหรือเอาเปรียบผู้อื่น และไม่บนบานด้วยถ้อยคำรุนแรง ตามคติโบราณยังห้ามให้กระทงคว่ำหรือจม ห้ามเก็บเหรียญในกระทงผู้อื่น และห้ามใช้กระทงโฟมหรือพลาสติก

ถาม: กระทงทำจากอะไร ตอบ: กระทงดั้งเดิมทำจากใบตองและก้านกล้วย ประดับด้วยดอกดาวเรือง บัว หรือมะลิ พร้อมธูปเทียน แนะนำให้เลือกวัสดุธรรมชาติที่ย่อยสลายได้ หลีกเลี่ยงโฟมและพลาสติกทุกกรณี

ถาม: ทำกระทงง่าย ๆ ยังไง ตอบ: ตัดใบตองเป็นวงกลม พับกลีบซ้อนกันเป็นรูปดอกบัว กลัดด้วยไม้กลัดธรรมชาติ ปักก้านให้ฐานตั้งมั่น แล้วประดับดอกไม้กับธูปเทียน ก็ได้กระทงธรรมชาติพร้อมลอย

ถาม: ลอยกระทงออนไลน์ได้ที่ไหน ตอบ: ในช่วงเทศกาลหลายปีที่ผ่านมา มีเว็บไซต์ข่าว แอปพลิเคชัน และแพลตฟอร์มออนไลน์เปิดให้ลอยกระทงออนไลน์ฟรีเป็นสัญลักษณ์ ควรเลือกใช้บริการจากแหล่งที่น่าเชื่อถือและระวังการให้ข้อมูลส่วนตัว

ถาม: ลอยกระทงภาษาอังกฤษว่าอะไร ตอบ: เรียกว่า Loy Krathong หรือ Loy Krathong Festival บางแห่งเขียนเป็น Loi Krathong โดยคำว่า krathong หมายถึงกระทงนั่นเอง

ถาม: ลอยกระทง 2570 ตรงกับวันไหน ตอบ: สำหรับคนที่วางแผนล่วงหน้า วันลอยกระทงปีถัดไป (2570) ตรงกับวันเสาร์ที่ 13 พฤศจิกายน ตามปฏิทินจันทรคติไทย

ถาม: ลอยกระทงกับลอยอังคารต่างกันยังไง ตอบ: ลอยกระทงเป็นเทศกาลประจำปีในคืนขึ้น 15 ค่ำ เดือน 12 เพื่อขอขมาและลอยเคราะห์ ส่วนลอยอังคารเป็นพิธีในงานศพเพื่อนำอัฐิหรืออังคารของผู้ล่วงลับไปลอยที่แม่น้ำหรือทะเล ซึ่งมีรายละเอียดและขั้นตอนที่แตกต่างกันโดยสิ้นเชิง

ถาม: ไปลอยกระทงที่ไหนดี ตอบ: ในกรุงเทพฯ นิยมลอยริมแม่น้ำเจ้าพระยาที่ไอคอนสยาม ท่ามหาราช และวัดอรุณราชวราราม หรือเลือกสวนสาธารณะอย่างสวนลุมพินีและสวนเบญจกิติ ส่วนต่างจังหวัดขึ้นชื่อที่สุโขทัย เชียงใหม่ ตาก สมุทรสงคราม และอยุธยา ซึ่งแต่ละที่มีเอกลักษณ์ต่างกัน

ถาม: ยี่เป็ง 2569 จัดวันไหน ตอบ: เทศกาลยี่เป็งของเชียงใหม่จัดในช่วงคืนวันเพ็ญเดียวกันคือคืนวันที่ 24 พฤศจิกายน 2569 โดยมีกิจกรรมโคมไฟและวัฒนธรรมล้านนาต่อเนื่องหลายวัน ควรตรวจสอบประกาศของจังหวัดและผู้จัดงานใกล้วันงาน

บทสรุป: คืนหนึ่งของปีที่ให้ทั้งการอำลาและการเริ่มต้น

วันลอยกระทงเป็นเทศกาลที่หาได้ยาก เพราะเป็นทั้งงานเฉลิมฉลองของทั้งประเทศและพิธีส่วนตัวของแต่ละคนในเวลาเดียวกัน — เราขอขมาสายน้ำ ขอบคุณสิ่งที่หล่อเลี้ยงชีวิต และปล่อยเรื่องหนักใจให้ลอยไป พร้อมกันกับอีกหลายล้านคนใต้แสงจันทร์ดวงเดียวกัน ในคืนวันที่ 24 พฤศจิกายน 2569 ขอให้ทุกคนได้ลอยกระทงอย่างปลอดภัย ใช้เฉพาะวัสดุธรรมชาติ และตั้งจิตให้ดี เพราะหัวใจของประเพณีนี้ไม่เคยอยู่ที่กระทง แต่อยู่ที่ความตั้งใจของคนลอยเสมอ

สำหรับประเพณีและพิธีกรรมอื่น ๆ อ่านต่อได้ที่หมวดพิธีกรรมของเรา ทั้งพิธีลอยอังคารที่หลายคนสับสนกับลอยกระทง บายศรีสู่ขวัญสำหรับพิธีเรียกขวัญ และสะเดาะเคราะห์ด้วยตัวเองสำหรับเริ่มต้นบทใหม่ด้วยมือเราเอง